پایانی بر حسابهای مازاد
در ماده ۱۹ دستورالعمل جدید تاکید شده است که بانکها نباید اقدام به افتتاح و نگهداری بیش از یک حساب سپرده انفرادی و یک حساب مشترک سپرده قرضالحسنه پسانداز، یک حساب انفرادی و یک حساب مشترک سپرده قرضالحسنه جاری و یک حساب انفرادی و یک حساب مشترک سپرده سرمایهگذاری کوتاهمدت عادی برای هر شخص حقیقی کنند. البته این ماده تبصرهای دارد که برای طرحهای ویژه بانکها است. در تبصره ماده ۱۹ راهی برای افتتاح بیش از یک حساب قرضالحسنه یا سرمایهگذاری کوتاهمدت گذاشته شده است. اما در هر حال هر شخص حقیقی در هر بانک نمیتواند بیش از یک حساب جاری انفرادی داشته باشد.
بانکها باید ظرف مدت ۶ ماه از تاریخ اجرای این دستورالعمل، تمامی حسابهای مازاد مشتری را طی سه مرحله مکاتبه به اطلاع او برسانند. مشتری نیز باید برای بستن حسابهای مازاد به بانک مراجعه کند. اگر ۳۰ روز تقویمی از آخرین مکاتبه بانک گذشته باشد و مشتری نیز مراجعه نکند، در این صورت بانک باید حسابهای مازاد را مسدود و تمامی وجوه را نیز به حسابی هم ماهیت منتقل کند. البته حسابهای مشترکی که قبل از تاریخ لازمالاجرا شدن دستورالعمل افتتاح شدهاند، از این قاعده مستثنی هستند و حسابهای مازاد آنها میتوانند به فعالیت خود ادامه دهند.
در این دستورالعمل تکلیف حسابهای غیرمتمرکز نیز برای همیشه روشن شده است. طبق ماده ۲۳، ۶ ماه پس از لازمالاجرا شدن این دستورالعمل، بانک باید تمامی حسابهای غیرمتمرکز خود را بهطور کامل غیرفعال کند و صرفا باید حسابهای متمرکز مورد استفاده مشتریان قرار گیرد. حساب غیرمتمرکز به حسابی گفته میشود که مشتری وابسته به شعبه بوده و برای انجام امور بانکی حتما باید به شعبهای که حساب در آن افتتاح کرده، مراجعه کند. در صورتی که در حساب متمرکز چنین نیازی وجود ندارد و مشتری میتواند برای امور بانکی خود، از تمامی شعب بانک اقدام کند. بانک مرکزی در این دستورالعمل این حق را برای بانکها قائل شده که بابت اجرای این دستورالعمل کارمزد دریافت کنند.
البته ضوابط دریافت آن باید از سوی بانک مرکزی ابلاغ شود. بانکها میتوانند از وجوه باقی در هر یک از حسابهای راکد، مطالبه نشده و بلاتکلیف که مقدار آن برابر یا کمتر از ۵۰ هزار تومان باشد، کارمزدی مطابق ضوابط ابلاغی بانک مرکزی دریافت کنند. به غیر از این، مطالبه هر گونه وجه دیگری از مشتری بابت اجرای مفاد این دستورالعمل منع شده است. تاریخ لازمالاجرا شدن این دستورالعمل سه ماه پس از ابلاغ آن است. دستورالعمل مورد بحث در جلسه ۱۷ مرداد شورای پول و اعتبار به تصویب رسیده است. بانک مرکزی در این دستورالعمل به هیات مدیره بانکها تکلیف کرده یکی از واحدهای سازمانی را برای پیگیری این دستورالعمل مامور و سازوکار اجرایی لازم را نیز تهیه کند
خانه صنعت، معدن و تجارت استان تهران