آنها همه سعی و اهتمامشان بر این بود که طی این شش ماه توافقی میان ایران و ۱+۵ صورت نگیرد اما برخلاف خواست این کشورها و افراد پیشرفتهای خوبی در مذاکرات هستهای ما به دست آمده که به شفافسازی امور منجر شده است. خوشبختانه ما موفق شدیم در همه بحثها دامنه اختلافات را مشخص کنیم و گزینههای مورد نظرمان را به بحث و تبادلنظر بگذاریم. در مورد هر گزینه هم دیدگاههای طرفین مشخص شد. ما در رابطه با متن توافق نیز موفق شدیم به پیشرفتهای قابل قبولی دست یابیم. در حال حاضر حدود ۶۰ درصد از متن به نگارش درآمده است هرچند که نگارش این ۶۰ درصد به معنای توافق و پذیرفته شدن آن نیست. چون آن ۴۰ درصد باقیمانده حاوی نکات بسیار کلیدی است. پرانتزهایی که عمدهترین موضوعات مورد اختلاف را دربر میگیرند. بنابراین از نظر متن ما به توافق ۶۰ تا ۶۵ درصدی رسیدهایم اما به لحاظ محتوا هنوز راه درازی در پیش داریم. اما با پیشرفتهای صورتگرفته در مذاکرات دو طرف به این نتیجه رسیدند که هنوز امید دستیابی به توافق وجود دارد و در واقع هم اینچنین است و ما باید تلاش بیشتری داشته باشیم و با افزایش خلاقیتهایمان به کاهش اختلافات کمک کنیم.
یکی دیگر از موضوعاتی که شاید الان نگرانی فراوانی در رابطه با آن وجود دارد در مورد امکان تست فنی سوخت نیروگاه بوشهر است که به لحاظ ایمنی نگرانیهایی را به وجود آورده است؟
ما هر زمان که خودمان به مرحلهای برسیم که امکان تولید سوخت نیروگاه بوشهر را داشته باشیم حتماً به لحاظ موارد ایمنی به تمامی نکات عمل میکنیم تا اطمینان ۱۰۰درصدی حاصل شود که هیچ مشکلی در زمان کارکرد نخواهیم داشت. این نکات یا موارد ایمنی بر اساس استانداردهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی تعیین شده است و خود آنها نیز نظارت میکنند تا این استانداردها رعایت شود. ما از این جهت اطمینان خاطر داریم و زمانی که به غنیسازی صنعتی برسیم موارد ایمنی را هم کاملاً رعایت میکنیم.
در خلال دور آخر مذاکرات هستهای موضوعات مختلفی مطرح شد که امکان دستیابی به توافق ایران و ۱+۵ را تقویت کرد. سفر وزرای خارجه کشورهای غربی به وین و اظهارات جان کری، وزیر خارجه آمریکا که نسبت به دستیابی به توافق جامع ابراز امیدواری کرده بود این مذاکرات نتیجهبخش باشد همه و همه بذر امکان رسیدن به توافق را در اذهان میکاشت.
سفر وزرای خارجه ۱+۵ به وین بر این اساس صورت گرفت که در صورت امکان کمکی برای دستیابی به توافق باشد. در نخستین سفر این وزرا به ژنو نیز آنها گمان میکردند که توافق جامع هستهای در حال نهایی شدن است و آمدند که مراحل پایانی را انجام دهند که نشد. بار دیگر هم در ژنو ۳ این امکان مهیا شد که در آن مقطع زمانی هم ما هنوز تا دستیابی به توافق فاصله فراوانی داشتیم و حضور وزرای خارجه ۱+۵ تنها منجر به یک هماندیشی شد. اما در مورد آخرین حضور این افراد در وین باید گفت آنها میدانستند که ما تا دستیابی به توافق فاصله زیادی داریم اما این وزرا آمدند چرا که احساس میکردند آمدنشان شاید در حل اختلافات تاثیرگذار باشد که البته تا حدودی نیز اینچنین بود هرچند این حضور آنچنان قدرتمند نبود که به برداشته شدن گام نهایی توافق منجر شود. لذا وقتی که وزرا آمدند و گفتوگوها انجام شد، مشخص شد که ما تا ۲۰ جولای نمیتوانیم به توافق جامع دست پیدا کنیم و تصمیم به تمدید مذاکرات گرفته شد.
بسیاری از دیپلماتهای کشورمان و افرادی که در تیم مذاکرهکننده دولت اصلاحات حضور داشتند همه متفقالقول هستند که ما نباید گول ژستهای تبلیغاتی مقامات آمریکایی در برابر دوربینهای خبری را بخوریم. این افراد در مقابل رسانهها یک موضوع را مطرح میکنند و در پای میز مذاکره مطلب دیگر را؛ بحثهایی که آنها در گفتوگوهای خصوصی خود با ایران به میان میکشند به هیچ وجه با آنچه در رسانهها طرح میکنند، همخوانی ندارد.
باید تفکیک قائل شد میان حالات مذاکرهکنندگان در برابر دوربین و در زمانی که دوربینها وجود ندارند. به هر حال هر مذاکره و گفتوگویی زمانی که دوربینها هستند و از میز مذاکرات عکس میگیرند با زمانهای دیگر متفاوت است. قطعاً در برابر رسانهها طرفین با رفتار خودشان، خندیدنها و حرکاتشان سعی در انتقال پیامی خاص به افکار عمومی دارند که پیام مذاکرات هستهای ایران نیز امیدواری برای به نتیجه رسیدن این مذاکرات است.
خانه صنعت، معدن و تجارت استان تهران