نخستین نشانه نرمش ترامپ در برابر برجام

به نقل از  اقتصادنیوز ، تا قبل از تفسیر اخیر «وزارت خزانه‌داری آمریکا» قوانین آمریکا درخصوص افتتاح شهروندان آمریکایی در بانک‌های ایرانی ساکت بود و تکلیف آمریکایی‌هایی که محل سکونت دائم در ایران داشتند و می‌خواستند حساب بانکی در ایران افتتاح کنند مشخص نبود. در واقع پیش از این اشخاص با ریسک افتتاح حساب نزد بانک‌های ایرانی همراه مواجه بودند زیرا در صورتی که از سوی دولت آمریکا این اقدام به‌عنوان نقض تحریم‌ها شناخته می‌شد با جریمه‌های سنگین روبه‌رو می‌شدند اما تفسیر جدید تکلیف شهروندان این کشور برای افتتاح حساب را روشن کرد.

یک پایگاه اینترنتی وابسته به کارشناسان و متخصصان تحریم در آمریکا که ماموریت خود را تفسیر قوانین تحریمی آمریکا قرار داده است در قالب پرسش و پاسخ اقدام به رفع ابهامات کاربران می‌کند. تمامی پاسخ‌ها به استناد متون قانونی در آمریکا است. در رابطه با ایران تفاسیر ارائه شده بر اساس متون راهنمایی است که از سوی وزارت خزانه‌داری در رابطه با دایره مجاز همکاری اقتصادی بر اساس برجام صورت می‌گیرد. این سایت اظهارنظرها و تفاسیر وزارت خزانه‌داری را به زبان ساده برای مخاطب روشن می‌کند تا دامنه مجاز و غیرمجاز همکاری با ایران از منظر دولت آمریکا را روشن کند. در آخرین اتفاق این سایت در قالب سوالی «که می‌خواهید در ایران زندگی کنید» به ارائه تفسیر دولت آمریکا از این اقدام پرداخته است.در پاسخ به این سوال دایره‌های مجاز و غیر مجاز آمریکایی‌های ساکنان ایران معین شده است.

منع شهروندان آمریکایی از هر نوع فعالیت اقتصادی در ایران

تفسیر جدید نشان می‌دهد کماکان و مانند گذشته شهروندان آمریکایی درصورتی‌که در ایران وارد رابطه استخدامی شوند از قوانین آمریکا تخطئی کرده‌اند، اما در صورت تمایل می‌توانند در ایران زندگی کنند و اقداماتی که در قالب رفع نیازهای اولیه می‌کنند نقض تحریم‌ها به حساب نمی‌آید.

براساس «قوانین تحریم‌ها و مبادلات مربوط به ایران (ITSR)» که ازسوی «وزارت خزانه‌داری آمریکا» تنظیم شده است (۳۱ سی‌.اف.آر بخش ۵۶۰)، اشخاص آمریکایی از انجام هر نوع دادوستد مهم با ایران یا مربوط به این کشور منع شده‌اند (اشخاص آمریکایی در این قانون به این صورت تعریف شده‌اند: شهروندان آمریکا، خارجی‌هایی که به‌صورت دائم در آمریکا سکونت دارند، هر شخصی که در آمریکا زندگی می‌کند و نهادهایی که تحت قوانین آمریکا سازماندهی شده‌اند). این ممنوعیت‌ها شامل صادرات،‌ صادرات مجدد، فروش، عرضه کالا، خدمات و تکنولوژی از آمریکا و ازسوی اشخاص آمریکایی که در هر کجای دنیا مستقر باشند. به‌علاوه اشخاص آمریکایی از انجام هر نوع داد و ستد کالا و خدمات تولید ایران یا تحت مالکیت و کنترل دولت این کشور منع شده‌اند؛ این محدودیت در گذشته وجود داشت.

به همین واسطه این سوال نیز به‌وجود آمده بود آیا شهروندان آمریکایی که محل سکونت دائم در ایران دارند، مجاز به گشایش‌ حساب‌ نزد بانک‌ها و موسسات مالی ایران هستند؟ یا اگر این افراد نزد بانک‌های ایرانی حساب باز کنند آیا از تحریم‌های آمریکا علیه ایران مستثنی می‌شوند؟ قوانین در گذشته ساکت بود، اما در پاسخ به این سوال که در چند روز اخیر مطرح شده با توجه به متون راهنمای وزارت خزانه‌داری آمریکا سایتی که اقدام به تفسیر قوانین تحریمی می‌کند نوشته است پاسخ به این سوال به‌طور تعجب‌آوری «شاید مثبت» باشد.

گرچه قوانینی که در این زمینه وجود دارند اندکی ابهام‌آمیز هستند، اما براساس تفسیر جدیدی که «اداره کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا (OFAC)» ارائه کرده است، می‌توان نتیجه گرفت که شهروندان آمریکایی ساکن در ایران مجاز به گشایش حساب نزد موسسات مالی ایران هستند.

«قوانین تحریم‌ها و مبادلات مربوط به ایران» براساس بند «۳۱ سی.اف.آر بخش‌های ۵۶۰.۵۵۲»، به اشخاص آمریکایی که سکونت دائم در ایران دارند این اجازه داده است تا مبادلات ضروری و روزمره و همچنین هزینه‌های زندگی شخصی خود را در ایران انجام دهند. گرچه در پاراگراف (ب) این بند، مبادلات مربوط به اشتغال اشخاص آمریکایی در ایران از چنین معافیت‌هایی خارج شده‌اند. به‌عبارت دیگر، در حالی که «قوانین تحریم‌ها و مبادلات مربوط به ایران» این اجازه را به اشخاص آمریکایی داده تا مبادلات مربوط به هزینه‌های زندگی شخصی خود (همچون خرید کالا و خدماتی که هنگام سکونت در ایران اجتناب‌ناپذیر است) را انجام دهند، اما همین قانون اشخاص آمریکایی را از اشتغال و کار کردن در ایران منع کرده است.

در این رابطه پرسشی که مطرح می‌شود این است که طبق «قوانین تحریم‌ها و مبادلات مربوط به ایران وزارت خزانه‌داری آمریکا»، دقیقا چه مبادلاتی مربوط به هزینه‌های روزمره یک شهروند آمریکایی ساکن دائم ایران است؟ اگر یافتن شغل در ایران برای تامین هزینه‌های زندگی جزو مبادلات روزمره و ضروری زندگی محسوب نمی‌شود، آیا یک شخص آمریکایی مجاز به گشایش و نگهداری حساب بانکی در ایران است؟