پای درددل فعالان صنعت نساجی نشستن همان و با فهرستی از مشکلات روبهرو شدن همان. «نبود مشتری»، «بدهی به بانکها»، «کمبود نقدینگی در تولید و بازار مصرف»، «وجود رانت»، «نبود امنیت اقتصادی» و قوانینی که به گفته برخی زودبهزود تغییر میکند، ازجمله چالشهایی است که تولیدکنندگان به زبان میآورند. صمت در این گزارش مشکلات را از زبان تولیدکنندگان انعکاس میدهد.
ثبات بازار در ۲ سال گذشته
محمدعلی ترابی، مدیر یک تولیدکننده انواع پردههای مدرن با انتقاد از برخی بندهای قانون کار به ایرنا گفت: بهطور نمونه مطابق این قانون با پایان یافتن کار نمیتوان به تعدیل نیرو اقدام کرد و این مسئله بهطور مشابه برای افرادی که در هنگام کار نیز به عنوانهای مختلف چالشآفرین بوده و بنگاه تولیدی را دچار مخاطره میکنند، صدق میکند؛ تاکنون اقدامی برای اصلاح این نقص در قانون که امروز به مانعی فراروی توسعه اشتغالزایی تبدیل شده، انجامنشده است.
وی با اشاره به برخی تجربهها در کشورهای دیگر در حمایت از تولیدکنندگان داخلی بیان کرد: بهطور نمونه در این کشورها به تولیدکنندگان وامهای بدون بهره یا با بهرههای بسیار ناچیز اعطا میشود که دارای دوره بازپرداخت ۲۰ساله یا بلندمدت هستند، اما در ایران شاهدیم وامها حداقل با بهره ۲۵درصد اعطا میشود که البته باید برای دریافت آنها وثیقههای سنگینی را نیز تهیه کرد.
این تولیدکننده تصریح کرد: دولت باید با ایجاد تسهیلات و گشایشهایی در بازار، از تولیدکنندگان داخلی حمایت کند تا سهم بیشتری از بازار داخلی را نسبت به شرکتهای خارجی به خود اختصاص دهد.
وی با اشاره به تفاوت اندک دستمزد نیروی کار ایرانی و خارجی افزود: با این وجود، قوانین کار در کشورمان بهگونهای است که کارگران ایرانی بازدهی به مراتب پایینتری نسبت به همتایان خارجی خود دارند و بهطور عمده حاضر به پذیرش انضباط کاری و مسئولیتپذیری در کار نیستند که نیازمند فرهنگسازی است.
این تولیدکننده بخش خصوصی با اشاره به توافقات انجامشده بین ایران و گروه ۱+۵ تاکید کرد: با رفع تحریمها، دولت باید در مرحله بهدنبال اصلاح قانون کار باشد.
وی خواستار شناسایی تولیدکنندگان و کارآفرینان دارای اهلیت از سوی دولت شد و تصریح کرد: باید هرچه بیشتر از این فعالان اقتصادی حمایت کرد و حداقل وامهای با بهره کمتر و دوره بازپرداخت بیشتر را در اختیارشان قرار داد.
ترابی خواستار حمایت از مبتکران در کشور شد و با اشاره به تجربه دیگر کشورها اظهار کرد: در ایران بارها دیده شده که نه تنها از افراد باتجربه و صاحب صلاحیت حمایت نمیشود بلکه حتی موانع متعدد قانونی و گاهی دستوپاگیر فرارویشان قرار داده میشود.
قاچاق، تضعیفکننده تولید
این تولیدکننده پرده با اشاره به پدیده قاچاق کالا گفت: هرچند بسیاری از تولیدکنندگان داخلی فعالیتهای خود را به صورت قانونی و با رعایت ضوابط موجود انجام میدهند و مشکلات زیادی را هم پیشرو دارند، اما شاهدیم واردکنندگان کالاهای قاچاق با کمترین دغدغه و دردسر به واردات غیرقانونی خود میپردازند؛ گویی دستهایی در کار است تا تولید داخلی را زمین بزند.
وی همچنین نوسانات شدید نرخ ارز در سالهای گذشته بهویژه زمانی که ناگهان نرخ دلار از هزار به ۳هزار و ۵۰۰ تومان افزایش یافت را ضربه بسیار بزرگی برای اقتصاد کشور برشمرد و یادآور شد: تقلیل سرمایه در گردش شرکتها و تولیدکنندگان خصوصی به یکسوم، کاهش قدرت خرید آنها و ناتوانی در انجام کار با تمام توان و ظرفیت تولیدی، از جمله پیامدهای این تصمیم یکشبه بود.
ترابی خاطرنشان کرد: شکر خدا با روی کار آمدن دولت یازدهم شاهد گشایشهای خوبی در اقتصاد کشور بوده و هستیم و ثبات در بسیاری از بازارها حاکم شده است.
به روز نبودن ماشینآلات
وحید میرعرب، مدیرعامل یکی دیگر از شرکتهای تولیدی داخلی در گفتوگو با ایرنا ابراز امیدواری کرد در آینده نزدیک گشایشی در واردات ماشینآلات و فناوریهای جدید ماشینی به کشور ایجاد شود.
وی که در تولید و واردات انواع پادریهای خاکگیر و آبگیر فعالیت دارد، افزود: امروز ارز مبادلهای در اختیار فعالان صنعت نساجی قرار نمیگیرد یا به سختی یافت میشود و یا اینکه گرفتن این نوع ارز مستلزم صرف زمان و فرآیند طولانی است که هرگز صرفه اقتصادی ندارد.
به گفته میرعرب صنعت نساجی ایران در زمینه نخ و سایر مواد اولیه مشکلی ندارد، اما مشکل اصلی به روز نبودن فناوریهای تولید محصولات است که حداقل مربوط به ۱۰ سال قبل است.
وی با اشاره به کپی کردن نقشه فرشهای ماشینی ایرانی از سوی ترکها و عرضه محصولاتشان به قیمتهایی پایینتر از محصولات ایرانی افزود: انتظار میرود دولت با در نظر گرفتن تسهیلاتی برای تولیدکنندگان داخلی از جمله در اختیار گذاشتن ارز مبادلهای، پایین آوردن تعرفههای گمرکی و تسهیل ترخیص ماشینآلات در گمرک، حضور در این عرصه را برای فعالان اقتصادی کماکان جذاب و توجیهپذیر سازد.
داعش، بازار را راکد کرد
مدیر فروش یک شرکت تولیدکننده لایی و نانوون (منسوجات بیبافت)، کمبود تسهیلات ارزی و نوسانات بازار را مهمترین مشکلات فراروی فعالیت تولیدی خود برشمرد.
به گفته وی در یکسال و نیم گذشته بیثباتی و ناپایداری قیمت مواد اولیه به شدت روی قیمت کالاها و محصولات نهایی تاثیر گذاشته است.
فرید فریدیفر به ایرنا گفت: درحالی که مجبوریم ماشینآلات و فناوری جدید را بهصورت نقدی از خارج وارد کنیم با مشکلات بازگشایی «ال. سی» از یک طرف، کمبود تسهیلات ارزی و معطلی و از دست رفتن زمان در گمرکات از طرفی دیگر مواجه هستیم.
وی با اشاره به بازار فروش محصولات تولیدی شرکت خود تصریح کرد: قبل از ورود داعش، بازار عراق یکی از مهمترین بازارهای مقصد صادراتی بود، اما امروز شاهد رکود و کاهش فروش کالاها در این کشور هستیم.
این فعال اقتصادی منسوجات بیبافت با بیان اینکه فناوری تولید این محصولات به گونهای است که باید ماشینآلات و دستگاههای تولیدی همواره به صورت ۲۴ساعته فعال و روشن باشد، خاطرنشان کرد: اگر دستگاهها خاموش شوند ضرر و زیان زیادی متحمل میشویم و به این منظور، در برخی ایام سال مجبوریم محصولات خود را پایینتر از قیمت واقعی به فروش برسانیم.
وی با اشاره به فروش نسبتا مناسب در بازار داخلی تاکید کرد: در شرایط ثبات قیمتها میتوان به خوبی فعالیت کرد اما بیثباتی که بهویژه در دولت قبل شاهد بودیم، تمام مسائل شرکت و حتی اعتبار آن را تحتتاثیر سوء قرار داده بود.
عرضه تولیدات داخلی با نام خارجی
مجتبی دستمالچیان، یکی از فعالان اقتصادی عرصه نساجی با اشاره به مسائل و مشکلات فراروی تولیدکنندگان اظهار کرد: آنچه از ظواهر امر برداشت میشود، این است که سیاستهای کلان کشور حامی تولید نیست.
وی به ایرنا گفت: بهطور نمونه در گذشته ارز مبادلهای برای واردات نخ داده میشد اما امروز ارز آن را قطع کرده و به پوشاک دادهاند در حالی که «نخ» ماده اولیه و مصرفی است و این کار هیچ مفهومی ندارد.
دستمالچیان با اشاره به مقوله مالیات بر ارزشافزوده تصریح کرد: هنوز دولتمردان نتوانستهاند بازار را مجاب به پرداخت این نوع از مالیات کنند و این در حالی است که واردکنندگان باید تمام ارزشافزوده مواد اولیه وارداتی را بپردازند و در مقابل، مشتریان برای فرار از آن بهصورت غیررسمی از تولیدکنندگان خرید میکنند؛ دریافت مالیات بر ارزشافزوده باید ابتدا از بازار آغاز شود و سپس به تولید برسد.
وی بیان کرد: درحالی که تعداد اجناس داخلی باکیفیت در بازار کم نیست، اما بهدلیل فرهنگی که بر مردم کشور حاکم است و اجناس خارجی را برتر از مشابه داخلی میدانند، مجبوریم بخش زیادی از تولیدات خود را به نام محصول «ترک» بفروشیم.
این فعال اقتصادی با بیان اینکه باید فرهنگ «ایرانی، ایرانی بخر» را جا بیندازیم، تصریح کرد: به جرات میتوان گفت بیش از ۹۰درصد بازار پوشاک و ۶۰درصد بازار پرده کشور مملو از اجناس ایرانی است، اما به نام جنس خارجی عرضه میشود.
خانه صنعت، معدن و تجارت استان تهران